Red Purple Black
Kurdistanigawre@gmail.com
یه‌كێتی، له‌مفاوه‌زاته‌وه‌ بۆ ئاهه‌نگه‌ جه‌ماوه‌رییه‌كه‌ى سورداش

mamjalal265

یه‌كێتی، له‌مفاوه‌زاته‌وه‌ بۆ ئاهه‌نگه‌ جه‌ماوه‌رییه‌كه‌ى سورداش .... ئا: مه‌ریوان مه‌سعود

له‌وانه‌یه‌ باسكردنى مفاوه‌زاتى 1983-1984ى نێوان سه‌ركردایه‌تى كوردو رژێمى عیراق، یه‌كێك بێت له‌و بابه‌ته‌ پڕ خوێنه‌رانه‌ى كه‌ ئه‌مڕۆ باسكردنء گێڕانه‌وه‌ى یاده‌وه‌ریی كه‌سانێكى زۆر بجووڵێنێتء وه‌لامى پرسیارى زۆر كه‌سیش بداته‌وه‌ كه‌ ته‌نیا بیستویانه‌ مفاوه‌زات بووه‌و هیچى تر.
كوردستانى نوآ، له‌یادى دامه‌زراندنى ی.ن.ك-دا چۆنیه‌تى ئه‌نجامدانى مفاوه‌زاتء ئامانجء ته‌وقیته‌كه‌ىء هه‌روه‌ها كۆبوونه‌وه‌ جه‌ماوه‌رییه‌ گه‌وره‌كه‌ى سورداش له‌نه‌ورۆزى 1984ء زۆرلایه‌نى ترى ئه‌و كاته‌ له‌میانى دواندنى چه‌ند هه‌ڤاڵێكى یه‌كێتیی ده‌خاته‌ روو، كه‌ له‌و سه‌رده‌مه‌دا ئاگایان له‌رووداوه‌كان بووه‌.
بۆ ئه‌م به‌دواداچوونه‌، هه‌ر یه‌ك له‌ حاكم شوان، كه‌ كادرێكى پێشكه‌وتووى یه‌كێتییه‌و یه‌كێك بووه‌ له‌رێكخه‌رانى كۆبوونه‌وه‌ جه‌ماوه‌رییه‌كه‌ى سورداشء هه‌روه‌ها د.كه‌ریم ره‌ئوف ده‌دوێنین كه‌ له‌سالانى 1983-1984 وه‌كو تیمى سه‌ره‌كى سكرتێرى گشتیی ئاگاى له‌وردو درشتى رووداوه‌كان بووه‌و ته‌نانه‌ت له‌چوونى وه‌فدى سه‌ركردایه‌تى یه‌كێتیی به‌سه‌رۆكایه‌تى مام جه‌لال بۆ به‌غدا، د.كه‌ریم هاوه‌ڵیان بووه‌.
چۆن بڕیارى مفاوه‌زات درا؟
سه‌ره‌تا له‌وه‌لامى ئه‌وه‌ى كه‌ ئایا یه‌كێتی له‌و سه‌رده‌مه‌دا، چۆن بڕیارى مفاوه‌زاتى دا، ئایا حكومه‌تى عیراق داواى كرد، یان یه‌كێتیی خۆى داواى كرد؟.
حاكم شوان وتى: گفتوگۆی ئه‌وسای یه‌كێتی له‌گه‌ڵ حكومه‌تى عیراق هۆكارى زۆربوو، یه‌كێك له‌وانه‌ بوونی ئه‌و شه‌ڕه‌ قورسه‌ی نێوان ئێران و عیراق بوو، كه‌ باره‌گاو هێزه‌كانی یه‌كێتی كه‌ له‌سنووره‌كانی نێوان ئێران و عیراق جێگیربوون، به‌هۆى سه‌ختییء ته‌شه‌نه‌سه‌ندنى شه‌ڕه‌كه‌ وایلێهاتبوو ئه‌و ناوچه‌ سنووریانه‌ى كوردستان كه‌ هێزه‌كانى یه‌كێتی لێبوو، سوپای عیراق ده‌بووایه‌ بهاتایه‌ته‌ ئه‌و ناوچه‌یه‌و به‌مه‌ش یه‌كێتیی گوشارى زۆرى له‌سه‌ر بوو، له‌گه‌ڵ ئه‌وه‌ش ده‌ستپێشخه‌رییه‌كه‌ له‌لایه‌ن حكومه‌تی عیراقه‌وه‌ بوو، یه‌كێتیش به‌تایبه‌ت سه‌ركردایه‌تیه‌كه‌ی قه‌ت رۆژێك له‌رۆژان له‌گه‌ڵ ئه‌وه‌ نه‌بوون ئاشتی ره‌فز بكه‌نه‌وه‌و یه‌كێتیش له‌سه‌ر ئه‌و بنچینه‌یه‌ى كه‌ داواكاریی جه‌ماوه‌ر بۆ میلله‌ته‌كه‌مان له‌پێشى هه‌موو شتێكه‌وه‌یه‌، بۆیه‌ گفتوگۆكه‌ى قبوڵكرد، له‌چه‌ند دانیشتنێكدا له‌نێوان وه‌فدی حكومه‌ت و یه‌كێتیی، مام جه‌لال سه‌رۆكایه‌تی وه‌فده‌كه‌ی یه‌كێتی ده‌كرد بۆ به‌غداو ئه‌وانیش له‌سه‌ر ئاستی به‌رز وه‌فدیان ده‌نارد بۆ گفتوگۆ.
له‌دیسه‌مبه‌رى 1983 چى روویدا؟
له‌باره‌ى ورده‌كارى مفاوه‌زاته‌وه‌، د.كه‌ریم ره‌ئوف، وه‌ك یه‌كێكى ئاگادار له‌ رووداوه‌كانء وه‌ك شایه‌دحاڵێك كه‌ وه‌كو خۆى وتى: هه‌موو رووداوه‌كان چۆنه‌ ئاوها ده‌یانگێڕمه‌وه‌، چونكه‌ ئه‌وه‌ بۆ مێژووه‌، بۆیه‌ له‌باره‌ى سه‌ره‌تاى ده‌ستپێكردنى مفاوه‌زاتء ئه‌و كه‌شه‌ى كه‌ له‌و كاته‌دا هه‌بوو، وتى:ئه‌گه‌ر باسی گفتوگۆی دیسه‌مبه‌رى ساڵى 1983 بكه‌ین، ده‌بێ ئاوڕێك له‌هۆكاره‌كانى ده‌ستپێكردنی گفتوگۆ بده‌یه‌نه‌وه‌، دیاره‌ یه‌كێتی له‌سه‌ره‌تای ده‌ستپێكردنى شۆڕشی نوێوه‌ قه‌ت هیچ نامه‌یه‌ك یان نوێنه‌رێك كه‌ له‌لایه‌ن رژێمی عیراقییه‌وه‌ هاتبێت بۆ گفتوگۆ ره‌فزی نه‌كردۆته‌وه‌ و هه‌میشه‌ بۆ ئاشتی و بۆ چاره‌سه‌ركردنی كێشه‌ی كورد هه‌موو شێوازێكی هه‌ڵبژاردووه‌، دوا شێوازمان ئێمه‌ خه‌باتی چه‌كداری و پێشمه‌رگایه‌تی بوو له‌به‌رئه‌وه‌ رژێمی عیراق بڕوای به‌چاره‌سه‌ركردنی كێشه‌ی كورد نه‌بوو.
دوا هه‌وڵ ئه‌وه‌ بوو له‌ساڵی 1983 ئه‌گه‌ر بگه‌ڕێینه‌وه‌ بۆ رووداوه‌كان له‌ساڵی 1982-ه‌وه‌ حكومه‌تی عیراقی تووشی شكستێكی زۆر گه‌وره‌ بوو له‌شه‌ڕی عیراق و ئێرانداو به‌شی زۆری هێزه‌كانی كوردستانی پاشه‌كشه‌ پێكرد بۆ پاراستنی به‌سره‌و هه‌تا ده‌گاته‌ ناوه‌ڕاستی عیراق، له‌به‌رئه‌وه‌ حكومه‌تی عیراق كه‌وتبووه‌ به‌ر شه‌ڕێكی گه‌وره‌وه‌و نه‌یده‌توانی چۆن سنووره‌كانی خۆی بپارێزێ، دیاره‌ ده‌ستنیشانكردنى یه‌كێتبی نیشتمانیی كوردستان بۆ گفتوگۆ ده‌گه‌ڕێته‌وه‌ بۆ دوو هۆكار، یه‌كێكیان ده‌وری خوالێخۆشبوو (شه‌هید د.قاسملو) به‌تایبه‌ت دواى ئه‌وه‌ى په‌یوه‌ندى نێوان یه‌كێتیی نیشتمانیی كوردستان و حزبی دیموكراتی كوردستان-ئێران له‌قۆناغێكی سارده‌وه‌ بۆ قۆناغێكی دۆستایه‌تی و په‌یوه‌ندییه‌كی ستراتیژى له‌به‌ینی یه‌كتریدا گۆڕاو ئێمه‌ ئه‌وكاته‌ پێمان وترا هێزى پشتیوانى، تاكه‌ هێزی كوردستان بووین كه‌ توانیمان له‌و قۆناغه‌ی ئه‌وكاته‌ بتوانین ئه‌م مه‌سئوله‌یه‌ته‌ قورسه‌ بخه‌ینه‌ ئه‌ستۆی خۆمان، كه‌وتووینه‌ به‌ینی شه‌ڕی عیراق و ئێران، هه‌ردوولا ده‌یان ویست ئه‌و ناوچه‌ ستراتیژییه‌ بگرن چونكه‌ كۆمه‌ڵێ شاخی به‌رزی تیابوو بۆ به‌رگریكردنء له‌ناوچه‌كانی تر عیراق شاخی دوپه‌زه‌و مامه‌نده‌و سادرو ئه‌و مه‌نتیقه‌یه‌ی به‌ده‌سته‌وه‌ بوو، ئێرانییه‌كانیش ده‌یانویست ئه‌م ناوچه‌یه‌ بگرن بۆئه‌وه‌ی سقوت به‌قه‌لادزێ بكه‌ن و ده‌ست به‌سه‌ر ناوچه‌ى پشده‌ردا بگرن له‌و نێوانه‌دا بێگومان ئێمه‌ هێزێكی عیراقی بووین، هێزێك بووین له‌كوردستانی عیراقه‌وه‌ بووین و به‌و پێیه‌ى قولایی باره‌گاو سه‌ركردایه‌تى یه‌كێتیی له‌وێ بوو، چونكه‌ سه‌ره‌تای ده‌ستپێكردنی شۆڕشی نوێ له‌نۆكانه‌وه‌ ده‌ستیپێكردو ئێمه‌ لانه‌ی خه‌بات و جۆشدانی مه‌عاره‌زه‌ی عیراقیش هه‌ر له‌نێوزه‌نگه‌وه‌ ده‌ستیپێكرد، جگه‌ له‌ هێزه‌كانى موعاره‌زه‌ى عیراق، به‌شێك له‌هێزه‌كانى لایه‌نه‌ كوردییه‌كانى باكوورو رۆژهه‌لاتیش له‌و حه‌وزه‌ بوون، ئه‌گه‌ر ئه‌و كاته‌ ئێران ده‌ستی به‌سه‌ر ئه‌و حه‌وزه‌دا بگرتایه‌، ئێمه‌ جێگه‌مان نه‌ده‌ماو ئه‌گه‌ر عیراقیش بهاتایه‌ هه‌ر جێگه‌مان نه‌ده‌ما، به‌لام له‌ئیختیاركردندا ئێمه‌ ئیختیاری ئه‌وه‌مان كرد به‌شێوه‌یه‌ك بتوانین ناوچه‌كه‌ بپارێزین كه‌ له‌ده‌سه‌لاتی ئێمه‌ ده‌رچوو، پێمانبپارێزرێ ناچاربووین شێوازێكی ترمان گرته‌به‌ر به‌تایبه‌ت كه‌ عیراق خۆى داواى گفتوگۆى كردبوو.
رۆڵى د.قاسملو
بۆ ئه‌مه‌ش، شه‌هید د.قاسملو له‌گه‌ڵ حكومه‌تی عیراقی قسه‌ی كردبوو له‌ڕێگه‌ی دۆسته‌كانیه‌وه‌ ئه‌م بێرناد كۆشنه‌ره‌ی كه‌ئێستا وه‌زیری ده‌ره‌وه‌ی فه‌ره‌نسایه‌ یه‌كێك له‌خوێندكاره‌كانی د.قاسملو بوو، هه‌روه‌ك د.قاسملو په‌یوه‌ندییه‌كى تایبه‌تی هه‌بوو له‌گه‌ڵ مه‌دام میتران له‌ڕێگه‌ی خێزانه‌كه‌یه‌وه‌، بۆیه‌ ئه‌م په‌یوه‌ندییه‌ى د.قاسملو له‌م رێگه‌یه‌وه‌ له‌گه‌ڵ سه‌دام حسێن دروستبوو، ئه‌ویش رێزی ره‌ئیه‌كانی د. قاسملۆى ده‌گرت، فه‌ڕه‌نسیه‌كانیش ئامۆژگاری سه‌دام حسێن-یان كردبوو
له‌م سه‌رده‌مه‌شدا، شه‌ڕى نێوان عیراق و ئێران به‌چه‌ند قۆناغێكدا گۆڕا جاروبار عیراق سه‌ركه‌وتنی به‌ده‌ستده‌هێنا، جاروباریش ئێران سه‌ركه‌وتنی به‌ده‌ستده‌هێنا، به‌لام ئێمه‌ خۆمان ده‌مانزانى شه‌ڕه‌كه‌ كۆتایی پێدێت به‌بێئه‌وه‌ی هیچ لایه‌ك سه‌ركه‌وتنی كۆتایی به‌ده‌ست بێنێت، به‌ڵكو هه‌ردوولا به‌دۆڕاوی ده‌چنه‌ ده‌ره‌وه‌، به‌لام ئێمه‌ ده‌مانویست كه‌مترین زه‌ره‌رمان لێ بكه‌وێت و ده‌شمانزانی ئه‌نجامه‌كه‌ى چییه‌و دوای شه‌ڕه‌كه‌ چۆن حكومه‌تی عیراقی به‌ئاگرو ئاسن ده‌كه‌وێته‌ سه‌رمان.
له‌وكاته‌شدا ئێمه‌ پێویستمان به‌وه‌ بوو كه‌ مفاوه‌زات بكه‌ین، هێزێكی ماندووبووین هیچ ده‌روازه‌یه‌كمان نه‌بوو بۆ په‌یوه‌ندیكردن به‌ده‌ره‌وه‌، دۆسته‌كانمان نه‌یانده‌توانی هاوكاریمان بكه‌ن، چه‌ند جارێك هه‌ڤاڵ مام جه‌لال هه‌وڵیدا له‌ڕێگه‌ی دۆسته‌كانه‌وه‌ له‌ڕێگه‌ی حكومه‌تی سوریاو لیبیا بۆئه‌وه‌ی ده‌روازه‌ی ئێران بكرێته‌وه‌، به‌لام به‌داخه‌وه‌ هه‌وڵه‌كان سه‌ریان نه‌گرت.
به‌و پێیه‌ى ئه‌وكات یه‌كێتیی گه‌وره‌ترین هێزى سیاسییء پێشمه‌رگایه‌تى بوو، ده‌بووایه‌ رێگه‌یه‌ك بدۆزینه‌وه‌، چونكه‌ برینداری زۆرمان هه‌بوو، گوشارێكى زۆرمان له‌سه‌ربوو له‌لایه‌ن گه‌نجه‌كانی كورده‌وه‌، له‌به‌ر ئه‌وه‌ى شه‌ڕی عیراق- ئێران زۆرینه‌ی گه‌نجی كوردی ده‌برد بۆ شه‌ڕه‌كه‌و ده‌كوژران، بۆیه‌ ئێمه‌ وه‌كو یه‌كێتی مه‌سئولیه‌تی ئه‌وه‌مان له‌سه‌ر بوو كه‌ چاره‌سه‌رێك بدۆزینه‌وه‌، ئه‌وكاته‌ پانتایی رێكخستنه‌كانی یه‌كێتی له‌دوای 1981وه‌ ورده‌ ورده‌ زیادیكرد، سنووری ناوچه‌ی ئازادكراو زیادیكرد، بۆ پاراستنی سنوری ناوچه‌ ئازادكراوه‌كان و پاراستنی تاقه‌ی به‌شه‌ری گه‌نجه‌كان كه‌ زۆرینه‌یان ئه‌ندامی یه‌كێتی و دۆست و لایه‌نگری یه‌كێتیی نیشتمانیی كوردستان بوون، ئێمه‌ پێویستمان به‌چه‌ك بوو، پێویستمان به‌وه‌بوو هه‌ندێ چه‌كی دیفاعی په‌یدا بكه‌ین بۆ پاراستنی ناوچه‌كانمان، بۆ ئه‌مه‌ش نه‌مانتوانی له‌گه‌ڵ ئێران ئه‌وكاته‌ هیچ گۆڕانێك بكه‌ین.
شه‌هید د.قاسملو هه‌وڵیدا قسه‌ له‌گه‌ڵ سه‌دام حسێن بكات كه‌ له‌به‌ر ئه‌وه‌ی جه‌نابی مام جه‌لال له‌ناو بزوتنه‌وه‌ی كوردستانی عیراقدا پیاوێكه‌ بڕوای به‌ئاشتی و برایه‌تی كوردو عه‌ره‌ب هه‌بوو، له‌لایه‌ن عه‌ره‌به‌كانی عیراقه‌وه‌ و عه‌ره‌به‌كانی رۆژهه‌لاتی ناوه‌ڕاستیش چ له‌میسر یان سوریا یان لیبیا پیاوێكی خۆشه‌ویست بوو، له‌به‌رئه‌وه‌ ئامۆژگاری سه‌دام حسێن كرا له‌لایه‌ن فه‌ره‌نسییه‌كانه‌وه‌ ئه‌گه‌ر تۆ بته‌وێ له‌شه‌ڕی عیراقی ئێرانی به‌سه‌ركه‌وتوویی بمێنی، پێویسته‌ له‌گه‌ڵ كورده‌كان دۆستایه‌تی بكه‌یت و مام جه‌لال شه‌خسێكی موناسیبه‌ له‌م قۆناغه‌دا كه‌ تۆ بتوانی دۆستایه‌تی له‌گه‌ڵ بكه‌یت.
مفاوه‌زاتى ره‌سمیی ده‌ستیپێكرد
هه‌رچه‌نده‌ پێشتریش چه‌ند جارێك حكومه‌تى عیراق وه‌فدى ناردبوو به‌نهێنیی تا له‌گه‌ڵ یه‌كێتی ده‌ست به‌گفتوگۆ بكه‌ن، به‌لام سه‌رى نه‌گرتبوو، گفتوگۆی سه‌ره‌كی له‌ 3/12/1983 ده‌ستیپێكردو شه‌هید د.قاسملۆ له‌2/12 هات و له‌3/12 حكومه‌تی عیراقی هه‌لیكۆپته‌رێكى نارد بۆ ئه‌وه‌ى جه‌نابی مام جه‌لال و وه‌فدى یه‌كێتی بچن بۆ به‌غدا كه‌ من یه‌كێك بووم له‌وان.
ئه‌و كاته‌ش یه‌كێتی شه‌ڕی بێتواته‌ی كردبوو كه‌ شه‌ڕی بێتوانه‌ ده‌ورێكی زۆر كاریگه‌ر تریشی هه‌بوو له‌به‌رئه‌وه‌ی ئێمه‌ توانیمان به‌هێزترین له‌شكری وابه‌سته‌ به‌حكومه‌تی عیراقی كه‌ ئه‌وكاته‌ فه‌وجی ماڵی ئه‌نوه‌ر به‌گی بێتوانه‌ بوو شوێنه‌كانیان بگرین و ده‌ست به‌سه‌ر چه‌ك و ته‌قه‌مه‌نی و دێهاته‌كانیان بگرین، ئه‌مه‌ش زیاتر هێزو توانای یه‌كێتیی نیشتمانی زیاتر نیشانداو حكومه‌تی عیراقی په‌له‌ی ده‌كرد بۆ ئه‌وه‌ی یه‌كێتی داخڵی گفتوگۆ بێت، له‌به‌رئه‌وه‌ی وه‌زعی له‌شاره‌كانی كوردستانی عیراق خراپ تێكچوو بوو، له‌دوای عه‌سره‌وه‌ كۆنترۆڵی حكومه‌تی عیراقی له‌هیچ شارێكی كوردستان نه‌ما بوو، پێشمه‌رگه‌ داخڵی هه‌موو شارێك ده‌بوو، كه‌ گفتوگۆ ده‌ستیپێكرد، ئه‌وه‌ بوو هه‌ڤاڵ مام جه‌لال به‌وه‌فدێكه‌وه‌ بۆ به‌غدا رۆیشتن له‌3/12 له‌رۆژی 14/12 گه‌ڕانه‌وه‌، هه‌تا مام جه‌لال له‌به‌ر مه‌ترسی و دژواری وه‌زعه‌كه‌ سه‌فه‌ری یه‌كه‌می گفتوگۆكه‌ ناوی لێ نابوو (سه‌فه‌ری هات و نه‌هات)، له‌ماوه‌ی ئه‌و چه‌ند رۆژه‌ی گفتوگۆ له‌گه‌ڵ حزبی به‌عس له‌به‌غدا توانرا كۆمه‌ڵێ شت گه‌لاڵه‌ بكرێت كه‌ئه‌گه‌ر بێت و به‌جوانی ئیداره‌ بكرایه‌ وه‌سیقه‌كه‌ی ئه‌وكاته‌ كه‌ئیمزا كرا بوو زۆر به‌هێزتر بوو له‌وه‌سیقه‌كه‌ی 11ی ئازار، ئه‌و كاته‌ به‌شایه‌دى چاودێره‌ سیاسییه‌كانیش، به‌لام مام جه‌لال بڕوای به‌حكومه‌تی به‌عس نه‌بوو، چونكه‌ مام جه‌لال خوێندنه‌وه‌یه‌كی واقیعیانه‌ی هه‌بوو له‌سه‌ر سه‌دام حسێن و حزبی به‌عس، هه‌روه‌ك حزبی به‌عسیش بڕوایان به‌چاره‌سه‌ركردنی كێشه‌ی كورد نه‌بوو، بۆیه‌ شه‌هید د.قاسملۆ یه‌كه‌م رۆژ كه‌هات ئه‌و كاته‌ مام جه‌لال و كاك نه‌وشیروان وه‌ستابوون، وتی: مام جه‌لال ده‌مه‌وێت یه‌ك شت هه‌یه‌ به‌جه‌نابتی بڵێم بۆ ئه‌وه‌ی سبه‌ینێ نه‌ڵێن قاسملۆ خیانه‌تی لێكردین، سه‌دام حسێن بڕوای به‌چاره‌سه‌ركردنی كێشه‌ی كورد نییه‌، به‌لام ئێستا زه‌مینه‌ی گفتوگۆ زۆر له‌باره‌، مام جه‌لال ده‌ستی خسته‌سه‌ر شانی كاك نه‌وشیروان و وتی: كاكه‌ نه‌وه‌ باره‌كه‌ قورسه‌ شانی بده‌ به‌ر له‌گه‌ڵم، كاك نه‌وشیروان وه‌عدی پێدا، به‌لام وه‌عده‌كه‌ی راستگۆنه‌بوو.
مام جه‌لال له‌به‌غدابوو
له‌3/2/1984، مام جه‌لال به‌وه‌فدێكی گه‌وره‌وه‌ له‌به‌غدا بوو هه‌تاوه‌كو رۆژی 14/2 كه‌ گه‌ڕاینه‌وه‌ له‌ناوه‌ندی كۆمه‌ڵه‌ له‌جیاتی ئه‌وه‌ی ناڕه‌حه‌تی و په‌رۆشی خۆیان بۆ ئێمه‌ ده‌رببڕن، چونكه‌ ئه‌و كاته‌ نه‌مان ده‌زانی ژه‌هر ده‌درێته‌ مام جه‌لال یان چیمان به‌سه‌ردێت، بۆیه‌ كه‌ له‌فڕۆكه‌خانه‌ى موسه‌ننا دابه‌زین، مام جه‌لال هه‌موومانى له‌چوارده‌ورى خۆى كۆكرده‌وه‌و وتی: براده‌رینه‌ ئه‌مه‌ سه‌فه‌ری هاتوو نه‌هاته‌، كێشه‌ی كورد زۆر له‌ئێمه‌ گه‌وره‌تره‌، سه‌دام حسێن پیاوێكی میكاڤیلیه‌ له‌وانه‌یه‌ هه‌موو شتێكمان بۆ جێبه‌جێ بكات و له‌وانه‌شه‌ له‌به‌رچاوی هه‌ر هه‌مووتان ده‌مانچه‌كه‌ی هه‌ڵكێشێ و له‌ناوچه‌وانی من بداو من بكوژێ و ئێوه‌ش ئیعدام بكات، به‌لام مه‌سه‌له‌ی كورد له‌هه‌موومان گه‌وره‌تره‌.
دیاره‌ وه‌فده‌كه‌ جگه‌ له‌ جه‌نابى مام جه‌لال پێكهاتبوو له‌م هه‌ڤالانه‌: خوالێخۆشبوو د.كه‌مال خۆشناو، د.خدر مه‌عسوم، ملازم عومه‌ر كه‌ ئه‌و كاته‌ مه‌سئولی عه‌سكه‌ری بوو، شه‌هید شه‌وكه‌وتی حاجی موشیر، شالاو، سه‌لاح چاوشین، دلێری سه‌ید مه‌جید و من كه‌ ئه‌وكاته‌ له‌سكرتاریه‌تی مام جه‌لال بووم.
له‌كاتى گفتوگۆكه‌دا، هه‌ستمان پێكرد كه‌ وه‌فدی حكومه‌تی عیراقی، موخابه‌رات به‌گفتوگۆكه‌ هه‌ستاوه‌ به‌لام وه‌فده‌كه‌ى حكومه‌تى عیراق تاریق عه‌زیز سه‌رپه‌رشتی ده‌كردو له‌عیزه‌ت دوری ء مودیری ئیستخباراتی مه‌ركه‌زی و سه‌رۆكی موخابه‌راتی ئه‌وسا و مودیری ئه‌منی عامه‌ هه‌ر وه‌ك راوێژكارێكى قانونیشیان دانابوو بۆ ئه‌وه‌ى كێشه‌مان بۆ دروستبكات، له‌وانه‌ پێكهاتبوون، من پێم وابوو جه‌لسه‌ی یه‌كه‌مى گفتوگۆكه‌ وه‌كو شتێكی مێژوویی بوو، چونكه‌ یه‌كه‌مجار بوو حزبی به‌عس گوێ له‌هێزێكی شۆڕشگێڕی كورد بگرن بۆیه‌ ئه‌وه‌یان زۆر پێ ته‌قه‌بول نه‌ده‌كرا، ته‌نانه‌ت له‌یه‌كێك له‌رۆژه‌كانى گفتوگۆكاندا ته‌شه‌نوجێكی زۆر دروست بوو، ئه‌مه‌ش به‌رپرسیارێتییه‌كى مێژووییه‌ كاتێك باسى مفاوه‌زات ده‌كه‌ین ده‌بێت هه‌ندێك هه‌ڵوێستى جوامێرانه‌ى هه‌ڤاڵ مام جه‌لال باس بكرێت، یه‌كێك له‌وانه‌ ئه‌وه‌بوو:
تاریق عه‌زیز كه‌ سه‌رۆكى وه‌فدى به‌عس بوو، فێری ئه‌وه‌ببوو هه‌ركه‌ باسی لایه‌نه‌ سیاسییه‌كانءئه‌نجومه‌نی نیشتمانی عیراق ده‌كرا كه‌چۆن كورد به‌شداری تێدا بكات ء چۆن گۆڕان كاری له‌مه‌جلیسى ته‌نفیزیدا بكرێت، تاریق عه‌زیز ده‌یوت: پاش گه‌ڕانه‌وه‌تان بۆ ێفوفى وه‌ته‌نی ئه‌مه‌ دیراسه‌ ده‌كه‌ین.
توڕه‌بوونه‌كه‌ى مام جه‌لال
له‌و كاته‌ مام جه‌لال توڕه‌ بوو یه‌كسه‌ر مه‌له‌فی به‌رده‌می كۆكرده‌وه‌و كه‌ له‌ باره‌گاى موخابه‌راتى عیراق بووین بۆ گفتوگۆ، به‌براده‌رانی خۆمانى وت: هه‌ستن بابگه‌ڕێینه‌وه‌. مام جه‌لال راشكاوانه‌ش به‌ تاریق عه‌زیزی وت: تۆ مامۆستایه‌كی زۆر بڵێی وا ده‌زانی تۆ مامۆستایت و ئێمه‌ خوێندكارین و قسه‌ده‌كه‌ینء ئێمه‌ ته‌نیا گوێده‌گرین؟!، وتیشى: به‌ره‌ی نیشتمانی چى، ئه‌و ێفوف وه‌ته‌نیه‌ى كه‌تۆ باسی ده‌كه‌یت له‌باخه‌ڵی پێشمه‌رگه‌ تێكۆشه‌رو قاره‌مانه‌كانی یه‌كێتیی نیشتمانیی كوردستانه‌ كه‌له‌شاخه‌كانی كوردستان به‌رامبه‌ر به‌و رژێمه‌ وه‌ستاونه‌ته‌وه‌ كه‌به‌ئاگرو ئاسن میلله‌ته‌كه‌یان له‌به‌ین ده‌به‌ن، مقاومه‌ ده‌كه‌ن، هه‌ویه‌ی وه‌ته‌نی له‌باخه‌ڵی ئه‌مانه‌، بۆیه‌ تۆ مامۆستایه‌كی زۆر بڵێی، ئێمه‌ له‌گه‌ڵ تۆ ناتوانین دابنیشینء مام جه‌لال كۆبوونه‌وه‌كه‌ى به‌جێهێشت.
دواتر هه‌ر له‌دار زیافه‌كه‌، سه‌رۆكی ئه‌و كاته‌ى موخابه‌رات هاتء له‌بیری چوو دار زیافه‌كه‌ هی خۆیانه‌و وێنه‌و ده‌نگى هه‌موومان تۆمارده‌كه‌ن (ته‌نانه‌ت ئێمه‌ كه‌ شتی تایبه‌تمان هه‌بوایه‌ له‌ناو دار زیافه‌كه‌ قسه‌مان نه‌ده‌كرد، ده‌چووینه‌ ده‌رێ و له‌ده‌ره‌وه‌ قسه‌مان ده‌كرد، چونكه‌ ئه‌وان ده‌بوایه‌ هه‌موو جه‌لسه‌كانى مفاوه‌زات ببه‌ن بۆ سه‌دام حسێنء ئه‌و سه‌یرى ده‌كرده‌وه‌).
دیدار له‌گه‌ڵ سه‌دام حسێن
دواى ئه‌وه‌ى سه‌رۆكى موخابه‌رات هاتء پاش دوو سه‌عاتێك به‌هه‌ڤاڵ مام جه‌لال-ی وت: به‌ڕاستی قسه‌كانى تۆ وایه‌ تاریق عه‌زیز مامۆستایه‌كی زۆربڵێیه‌، وتیشى سه‌دام حسێن زۆر مورتاحه‌ له‌حه‌ماسی جه‌نابت و له‌جدییه‌تی تۆ.
به‌بۆچوونى من سه‌دام حسێن حه‌ماسێكی زۆر گه‌رمی هه‌بوو، زۆر جدی بوو له‌وه‌ی شتێك بكات، به‌لام قیاده‌ی به‌عس به‌هیچ شێوه‌یه‌ك جدی نه‌بوون له‌گفتوگۆكه‌ ئه‌وه‌ی له‌ناویاندا زۆر جدی بوو ته‌نیا سه‌دام حسێن خۆی بوو هه‌رچه‌نده‌ خۆشی خاوه‌نى بڕیارى كۆتایی بوو، به‌لام قیاده‌ى به‌عس ته‌گه‌ره‌یان تێده‌خستء كاریان له‌سه‌دام حسێنیش ده‌كرد.
مام جه‌لال، پاش بینینی سه‌دام حسێن گه‌ڕایه‌وه‌ بۆ سورداش بۆ ئه‌وه‌ی له‌گه‌ڵ سه‌ركردایه‌تى یه‌كێتیی گفتوگۆ بكات.
له‌كاتى دیداره‌كه‌ى نێوانیان، مام جه‌لال وه‌كو دیارییه‌ك قاتێ جلی كوردی له‌گه‌ڵ جووتێك كلاشی هه‌ورامی به‌دیاریی دا به‌ سه‌دام حسێن، له‌و كاته‌ وه‌فده‌كه‌ى یه‌كێتیی بریتیی بوون له‌: كاك مه‌لابه‌ختیار، د.كه‌مال خۆشناو، د.خدر مه‌عسوم، ملازم عومه‌ر.
له‌دیداره‌كه‌ سه‌دام به‌مام جه‌لال-ی وتبوو ئه‌م ده‌سته‌ جله‌ی جه‌نابت بۆ منت هێناوه‌، من به‌و موناسه‌به‌ته‌ مێژووییه‌وه‌ له‌به‌ر ئه‌وه‌ی تۆ پیاوێكی مه‌زن و گه‌وره‌ی، دڵنیام گه‌وره‌تریش ده‌بیت، بۆیه‌ من ئه‌م جلانه‌ له‌به‌رده‌كه‌م به‌یه‌كه‌وه‌ جه‌وله‌یه‌ك ده‌كه‌ین به‌موحافه‌زاتی حوكمی زاتی، واده‌كه‌ین له‌هه‌موو جاده‌یه‌ك و كۆلانێك و ماڵێك ببێت به‌جه‌ژن، من به‌و موناسه‌به‌یه‌شه‌وه‌ خیتابێكی ته‌ئریخی ده‌نووسم له‌گه‌ڵ تۆ ده‌یخوێنمه‌وه‌ له‌ته‌له‌فزیۆنی عیراقی، مام جه‌لال وه‌لامی سه‌دام حسێنی دایه‌وه‌و پێیوتبوو: هه‌ر ده‌ په‌نجه‌كانم ببڕیت من هیچ ئیتفاقییه‌ك ناتوانم ئیمزا بكه‌م تا نه‌گه‌ڕێمه‌وه‌و پرس به‌موسه‌قه‌فینی كوردو وجه‌های كوردو كادره‌ سیاسی و عه‌سكه‌رییه‌كانی یه‌كێتیی نیشتمانیی كوردستان نه‌كه‌م، بۆ ئه‌وه‌ی سبه‌ینێ نه‌ڵێن جه‌لال تاڵه‌بانی خیانه‌تی كرد، ئه‌م وه‌لامه‌ بۆ سه‌دام حسێن له‌گه‌ڵ عه‌قڵیه‌تی سه‌دام و له‌و سه‌رده‌مه‌دا شتێكی سروشتى نه‌بوو ئه‌م جورئه‌ته‌ ته‌نیا له‌جه‌نابی مام جه‌لال ده‌وه‌شایه‌وه‌، سه‌دام حسێن تووشی حاڵه‌تێكی سه‌یر بوو، وتی: زۆر باشه‌ بچن و من چاوه‌ڕوانتان ده‌كه‌م.
جه‌وله‌ی دووه‌می گفتوگۆ ده‌ستیپێكرده‌وه‌ ئه‌و جاره‌ وه‌فدی یه‌كێتیی نیشتمانیی كوردستان جارێكی تر چووه‌وه‌ بۆ به‌غدا بۆ درێژه‌دان به‌گفتوگۆكه‌ هه‌ڤاڵ مام جه‌لال نه‌چوو، به‌لام كه‌هاتنه‌وه‌ كاك نه‌وشیروان وتی: مام جه‌لال به‌خوا ئه‌گه‌ر جه‌نابت نه‌بێت هیچ كه‌سێك له‌گه‌ڵ به‌عسییه‌كان ناتوانێ گفتوگۆ بكات و ئه‌مه‌ هه‌ر به‌جه‌نابت ده‌كرێت به‌و شێوه‌یه‌ جه‌وله‌ی سێیه‌م له‌به‌هاری ساڵی (1984) پێش ئاهه‌نگه‌كانی نه‌ورۆز بوو گفتوگۆكه‌ درێژه‌ی هه‌بوو جه‌وێكی باش هه‌بوو له‌نێوانماندا، به‌لام قه‌له‌قییه‌ك هه‌بوو قه‌له‌قییه‌كه‌ له‌به‌ر ئه‌وه‌ی كۆسپه‌كان له‌نێوان كوردو قیاده‌ی به‌عس زۆر بووه‌، ئیشاره‌ی ته‌داخولی توركیش هه‌ستی پێكرابوو.
گه‌ڕانه‌وه‌ بۆ سورداش
ڕۆژێك پێش نه‌ورۆزی (1984) هه‌ڤاڵ مام جه‌لال هاته‌وه‌ سورداش، دیاره‌ كه‌ سورداشمان هه‌ڵبژارد ده‌بوایه‌ شوێنێك هه‌بێت مه‌كته‌بی سیاسی یه‌كێتیی نیشتمانیی كوردستانی لێبێت، یه‌كه‌مجار كه‌گفتوگۆ كرا ئێمه‌ لاى بنارى مه‌رگه‌مان ده‌ستنیشانكرد، شوێنێك بوو كۆمه‌ڵێ خانووى كه‌مى لێبوو، به‌لام ئه‌و شوێنه‌ نه‌بوو كه‌بتوانێ كۆبوونه‌وه‌ی فراوان و جه‌ماوه‌ری و شتی وای لێ بكرێت، ته‌نیا كاك نه‌وشیروان ئه‌وكاته‌ له‌گه‌ڵ ملازم عومه‌ر تۆرا بوونء دانیشتبوون له‌وێ ماڵی خۆیانیان لێدروستكردبوو، ماڵی كاك نه‌وشیروان و ماڵی ملازم عومه‌ری لێبوو، هۆڵێكى لێبوو باره‌گاى پێشمه‌رگه‌ بوو، دێیه‌كه‌ی ئاوه‌ژێ له‌ده‌ستی دێكه‌وه‌ ئه‌مان له‌وێ ئه‌و باره‌گایه‌یان دروستكردبوو، له‌نێوان جه‌وله‌ی یه‌كه‌م و دووه‌مى مفاوه‌زاتدا داوا كرا شوێنێك بدۆزرێته‌وه‌ بۆ ئه‌وه‌ی ببێته‌ باره‌گاى یه‌كێتىء گفتوگۆى لێبكرێت، سه‌ره‌تا مه‌نتیقه‌ سیاحییه‌كه‌ى دوكان ده‌ستنیشانكرا، به‌لام مام جه‌لال پێی خۆش نه‌بوو له‌به‌رئه‌وه‌ی وتی ئه‌وه‌ ناوچه‌یه‌كی گه‌شتیاری سلێمانییه‌و جێگاى خه‌ڵكه‌، دواتر ناوچه‌ى سورداش ده‌ستنیشان كرا بكرێت به‌ باره‌گاى مه‌كته‌بی سیاسی یه‌كێتیی نیشتمانیی كوردستانء باره‌گای جه‌نابی مام جه‌لال.
دواتر مام جه‌لال منی دانا (د.كه‌ریم ره‌ئوف) بۆ ئه‌وه‌ی له‌گه‌ڵ موهه‌ندیسه‌كان و ئه‌م مه‌جموعه‌یه‌ی كه‌عیراق ناردبووی بۆ دروستكردنه‌وه‌ی بیناكانی ناوچه‌كه‌ خه‌ریكی چاككردنه‌وه‌ی بووین و توانیمان له‌ماوه‌ی (3)مانگێك به‌په‌له‌ باره‌گاكانى مه‌كته‌بی سیاسی و ماڵی مام جه‌لال و سكرتاریه‌ت ته‌نزیم بكه‌ینه‌وه‌ له‌سورداش.
رۆژه‌ مێژووییه‌كه‌
رۆژی نه‌ورۆز، رۆژێكی زۆر مێژوویی بوون مام جه‌لال ده‌بوایه‌ قسه‌ بكات بۆ خه‌ڵكی كوردستان له‌به‌رئه‌وه‌ی گفتوگۆكه‌ له‌كاتێكی زۆر هه‌ستیاربوو عیراق به‌بارودۆخێكی زۆر هه‌ستیار تێده‌په‌ڕى، شه‌ڕی عیراقء ئێران له‌توندترین رۆژه‌كانی بوو، له‌هه‌مانكاتیشدا به‌نیسبه‌ت یه‌كێتیی نیشتمانیی كوردستانه‌وه‌ متمانه‌یه‌كی جه‌ماوه‌ری زۆر گه‌وره‌ له‌ده‌وری یه‌كێتیی نیشتمانیی كوردستاندا هه‌بوو بۆیه‌ مه‌كته‌بی سیاسی پێیان باش بوو كه‌كۆبوونه‌وه‌یه‌كی جه‌ماوه‌ری فراوان بكرێت، جه‌نابی مام جه‌لال وته‌یه‌كى مێژوویی بخوێنێته‌وه‌و له‌وته‌كه‌یدا باس له‌چه‌ند بڕگه‌یه‌ك بكرێت له‌وانه‌: بۆ ئێمه‌ گفتوگۆمان كردو ده‌وری خه‌بات و تێكۆشانی یه‌كێتیی نیشتمانیی كوردستان و هه‌وڵه‌كانی یه‌كێتیی نیشتمانیی كوردستان له‌گه‌ڵ هێزه‌ نیشتمانپه‌روه‌ره‌كانی سه‌ر گۆڕه‌پانى كوردستان و به‌رنامه‌ی یه‌كێتی چییه‌ بۆ ئاینده‌.
راستییه‌ك هه‌یه‌ ده‌بێت به‌ویژدانه‌وه‌ باسی بكه‌ین له‌جه‌وله‌ی یه‌كه‌م كه‌ مام جه‌لال گه‌ڕایه‌وه‌ من به‌ده‌ستی خۆم نامه‌یه‌كم تایپ كرد كه‌ مام جه‌لال ئه‌مری كرد بۆ براده‌رانی پارتی دیموكراتى كوردستان و حزبی شیوعی عیراقی كه‌ئه‌وانیش بێن به‌شداری بكه‌ن له‌گفتوگۆ، جه‌نابی مام جه‌لال له‌ڕێگه‌ی چه‌ند پیاوێكی رۆشنبیره‌وه‌ نامه‌یه‌كی نارد بۆ ناوچه‌ى بارزان بۆ ئه‌وه‌ی پارتی دیموكراتی كوردستان و حزبی شیوعی عیراقی وه‌كو دوو هێزی سه‌ر گۆڕه‌پانى خه‌باتی كوردستان هه‌ر سێ لامان به‌یه‌كه‌وه‌ درێژه‌ به‌گفتوگۆ بده‌ین، به‌لام به‌داخه‌وه‌ مه‌كته‌بی سیاسی پارتی دیموكراتی كوردستان و حزبی شیوعی عیراقی ئاماده‌ نه‌بوون بۆ ئه‌وه‌ی كه‌بێن داخلی گفتوگۆكه‌ بین و ئه‌گه‌ر بهاتنایه‌ من پێموایه‌ زۆر شت له‌موعاده‌له‌كه‌ ده‌گۆڕاو ده‌گه‌یشتنه‌ ئه‌نجامێكیش، ده‌مانتوانی هه‌ندێ شت هه‌یه‌ بڵێینء پێداگرى بكه‌ین، چونكه‌ مام جه‌لال بڕوای به‌وه‌بوو كه‌ ده‌بێت هێزه‌ سیاسیه‌كانى گۆڕه‌پانى كوردستان به‌یه‌كه‌وه‌ بڕیار له‌سه‌ر چاره‌نووسی كوردو كۆمه‌لانى خه‌ڵك بده‌ن.
به‌و شێوه‌یه‌ كۆبوونه‌وه‌ فراوانه‌كه‌ى سورداش ده‌ستیپێكرد، كۆبوونه‌وه‌یه‌كی چاوه‌ڕوان نه‌كراو بوو، حكومه‌تی عیراقی پێی خۆش نه‌بوو یه‌كێتیی نیشتمانیی كوردستان ئه‌م قه‌ره‌باڵغی و پشتیوانییه‌ جه‌ماوه‌رییه‌ی هه‌بێت، حكومه‌تی عیراقی ئیعلانیان كرد له‌(به‌ستۆره‌)ى سه‌ر به‌پارێزگاى هه‌ولێر یادی نه‌ورۆز بكرێته‌وه‌و داواشیان له‌خه‌ڵكه‌كه‌ كرد بچنه‌ به‌ستۆره‌ هه‌موو ئیمكانتیشیان دابینكردبوو بۆ ئه‌و مه‌به‌سته‌، ئێمه‌ش سورداشمان هه‌ڵبژارد، له‌خوار سورداشه‌وه‌ ته‌ختاییه‌ك هه‌بوو بۆ ئه‌وه‌ی قه‌ره‌باڵغییه‌كه‌ له‌وێ كۆببێته‌وه‌ له‌كۆته‌ڵ، كه‌رته‌كه‌ی شه‌هید مامه‌ ریشه‌ من داوام كرد له‌به‌رئه‌وه‌ی كه‌رتی مامه‌ ریشه‌، كه‌رته‌كه‌ی مامه‌ ریشه‌ حیمایه‌ى باره‌گای مام جه‌لالی بۆ ده‌كردین، كه‌رته‌كه‌ی ئه‌وم هێنا بۆ ئه‌وه‌ى ئه‌و سه‌كۆ بچووكه‌ بپارێزن كه‌ به‌ خۆڵ دروستمان كردبوو بۆ ئه‌وه‌ى مام جه‌لال خیتابه‌كه‌ى له‌سه‌ر بدات.
له‌كاتێك كاتی ئه‌وه‌هات مام جه‌لال بێته‌ خواره‌وه‌ رێگه‌ نه‌بوو، مام جه‌لال بێت بۆ سه‌ر مه‌دره‌جه‌كه‌ له‌به‌ر ئه‌وه‌ى به‌ پانتایی ئه‌م ده‌شته‌ جه‌ماوه‌رو هه‌وادارانى یه‌كێتی هاتبوون، جێگه‌ نه‌مابوو ئه‌وه‌ی كه‌ئێمه‌ ته‌سه‌ورمان نه‌ده‌كرد ئه‌وه‌بوو له‌سلێمانییه‌وه‌ تاسوورداش ئۆتۆمبێل به‌دوای یه‌كه‌وه‌ بوو له‌پشتی كۆیه‌وه‌ش تادوكان ئۆتۆمبێل به‌دوای یه‌كه‌وه‌ بوو قه‌ره‌باڵغییه‌كه‌ به‌و شێوه‌یه‌ بوو به‌هه‌زاران كه‌س نه‌یانتوانی بگه‌نه‌ سورداش، له‌به‌ر قه‌ره‌باڵغى رێگا كه‌ هه‌موویان بۆ كۆبوونه‌وه‌ فراوانه‌كه‌ ده‌هاتن.
هه‌رچه‌نده‌ ئامارێكى وردمان نه‌بوو، به‌لام مه‌زنده‌ كرا سه‌دان هه‌زار كه‌س له‌م كۆبوونه‌وه‌یه‌ به‌شداری كردووه‌ ئه‌ویش به‌ژماردنی ئۆتۆمبێله‌كان.
دواى ته‌واو بوونى خیتابه‌كه‌ى یه‌كێك له‌موشكیله‌ گه‌وره‌كانمان ئه‌وه‌بوو كه‌چۆن مام جه‌لال ده‌رباز بكه‌ین، چونكه‌ له‌خۆشه‌ویستى بۆ ئه‌و هه‌موو خه‌ڵكه‌ بۆلاى ده‌هاتن تا ماچى بكه‌نء ته‌وقه‌ى له‌گه‌ڵ بكه‌ن، ته‌نانه‌ت ئۆتۆمبێله‌كه‌شى له‌لایه‌ن خه‌ڵكه‌وه‌ به‌رزكرابۆوه‌، به‌راستى رۆژێكی مێژوویی بوو له‌ خه‌باتى یه‌كێتیی نیشتمانیی كوردستان.
حكومه‌تی عیراقیش له‌و كاته‌ غه‌سان تكریتی ناردبوو، غه‌سان ئه‌وكاته‌ حكومه‌تی عیراق داینابوو مه‌سئولی لیژنه‌ی ته‌نسیقی موشته‌ره‌ك بێت له‌نێوان حزبی به‌عس و یه‌كێتیی نیشتمانیی كوردستان، غه‌سان هاتبوو به‌شداری كردبوو خێزانه‌كه‌ى خۆشی هێنابوو له‌وێ بوو.
كه‌ واقیعه‌كه‌ى به‌چاوى خۆى بینی، كه‌ دوركه‌وتینه‌وه‌ له‌سورداش غه‌سان به‌مام جه‌لالى وتى: ئه‌م ئاهه‌نگه‌ یه‌ك نوقستانی هه‌بوو.
مام جه‌لال وتی چی بوو؟، غه‌سان وتی ده‌بوایه‌ ره‌سمی ره‌ئیس قائد له‌وێ به‌رزكرابوایه‌ته‌وه‌، له‌وه‌لامیشدا، مام جه‌لال وتی: غه‌سان به‌لای ئێمه‌ شه‌هید له‌جه‌لال تاڵه‌بانیش گه‌وره‌تره‌، له‌به‌ر ئه‌وه‌ نه‌ڕه‌سمی جه‌لال تاڵه‌بانی لێیبوو، نه‌ سه‌رۆكی عێراق.
پرسیاره‌كان وه‌لامدرانه‌وه‌
حاكم شوان، وه‌كو كادرێكى پێشكه‌وتووى یه‌كێتیی، كه‌ له‌قولایی رووداوه‌كان ئاگاداره‌، به‌تایبه‌ت ئاهه‌نگه‌كه‌ى سورداش وتى: خه‌ڵكی پرسیاری ئه‌وه‌ی لابوو به‌ڕێز مام جه‌لال قسه‌ ده‌كات باسی گفتوگۆكه‌و چه‌ندین لایه‌نی ترى ئه‌و كاته‌ ده‌كات، بۆیه‌ زۆربه‌ى ئه‌و پرسیارانه‌ى له‌ناخى خه‌ڵك هه‌بوو مام جه‌لال له‌ وته‌كه‌یدا وه‌لامى دانه‌وه‌. جگه‌ له‌مه‌ش بایه‌خى ئه‌م كۆبوونه‌وه‌و ئاهه‌نگه‌ جه‌ماوه‌رییه‌ له‌وه‌دابوو، كه‌ خه‌ڵكى له‌هه‌موو لایه‌كى كوردستانه‌وه‌ هاتبوون تابه‌شدارى بكه‌ن، به‌تایبه‌ت كه‌ خه‌ڵك زۆر په‌رۆشبوو تا مام جه‌لالء سه‌ركردایه‌تى یه‌كێتیی ببینن.
مام جه‌لال، له‌قسه‌كانیدا زۆر جه‌ختى له‌سه‌ر ئاشتییء برایه‌تى ده‌كرده‌وه‌و هه‌موو لایه‌نه‌كانى بۆ كۆمه‌لانى خه‌ڵك روونكرده‌وه‌و ته‌نانه‌ت بانگه‌وازى ئاشتیی بۆ لایه‌نه‌ سیاسییه‌كانى سه‌ر گۆڕه‌پانى ئه‌و كاته‌ى كوردستانیش دووپاتكرده‌وه‌ كه‌ به‌یه‌كه‌وه‌و به‌یه‌ك هه‌ڵوێست كار بكه‌ین.
ته‌ورێكی تری قسه‌كان باسی ئاینده‌ی سیاسی یه‌كێتی بوو، له‌رووى خزمه‌تكردنى میلله‌تء خه‌باتى جه‌ماوه‌رى، به‌لام به‌ڕاستى له‌به‌رئه‌وه‌ی ئه‌وه‌نده‌ قه‌ره‌باڵغ بوو مه‌جالی ئه‌وه‌نه‌بوو زۆر به‌ دورو درێژی به‌ڕێز مام جه‌لال قسه‌كانی ته‌واو بكات، بۆیه‌ زۆربه‌ى خاڵه‌ جه‌وهه‌رییه‌كانى باس كردو هه‌موو ئه‌و پرسیارانى ئه‌و كاته‌ ده‌كران وه‌لامى دایه‌وه‌.
دیاره‌ قسه‌كانی مام جه‌لال نزیكه‌ی 40 ده‌قیقه‌یه‌كی خایاند له‌م ماوه‌یه‌دا نیوه‌ی ئه‌و كاته‌ش له‌به‌ر چه‌پڵه‌ رێزانء خۆشه‌ویستیان بۆ مام جه‌لال خه‌ڵكه‌ ڕێیان نه‌دا مام جه‌لال قسه‌كانى هه‌موو بكات.
به‌لام هه‌ستت ده‌كرد خۆشه‌ویستی و هه‌ستێك هه‌بوو له‌ ده‌روونی خه‌ڵكه‌كه‌ بۆ مام جه‌لالء بۆ پێشمه‌رگه‌و بۆ یه‌كێتی بۆ رابردووه‌كه‌ی ئه‌و په‌رۆشیه‌ی كه‌ هه‌بوو ناتوانرێت ده‌رببڕدرێتء باس بكرێت.
ئه‌و كاته‌ به‌و پێیه‌ى كه‌ مه‌كته‌بى سیاسییء سه‌ركردایه‌تى یه‌كێتی هه‌ر له‌سورداش بوو، هه‌موو ئه‌ندامه‌كانى له‌سه‌ر سه‌كۆكه‌ بوون، ته‌نیا نه‌وشیروان مسته‌فا له‌ ناو جه‌ماوه‌ر بوو، پیاسه‌ی ده‌كرد.
حكومه‌تی عێراقی به‌و كۆبونه‌وه‌یه‌ زۆر زۆر سه‌رسام بوون زۆریان پێ ناخۆش بوو قه‌ت چاوه‌ڕوانی ئه‌وه‌یان نه‌ده‌كرد ئه‌و جه‌ماوه‌ره‌ زۆره‌بێت بۆ ڕۆژی نه‌ورۆزو به‌ڕێز مام جه‌لال و سه‌ركرده‌كانی یه‌كێتی له‌وێ بن به‌تایبه‌تی مام جه‌لال قسه‌بكات.
بۆ زانیاریتان له‌سه‌عات 8ى به‌یانییه‌وه‌ خه‌ڵك له‌ كۆته‌لا بوون، له‌هه‌ولێر و دهۆكیشه‌وه‌ خه‌ڵك هاتبوو، هه‌رچه‌نده‌ له‌ سه‌یته‌ره‌كانی هه‌ولێر ڕێگایان نه‌دابوو به‌زۆر خه‌ڵك، وتبویان ئاهه‌نگى نه‌ورزۆ له‌به‌ستۆره‌یه‌ برۆن بۆ ئه‌وآ، ئه‌مه‌ ڕاچڵه‌كاندنێك بوو بۆ به‌عسیه‌كان.

سەر چاوە کوردستانی نوێ

http://knwe.org/Direje.aspx?Jimare=6388&Cor=7&Besh=Araste

 

 

 

 

Share